• عزالدين، نهایە محمد صالح. (2025). مەزراندنا سوسیولوژییا زانینێ د ڕۆمانا (عەشق و ئەوێن ژ مژێ بووین) یا نڤیسەر (محسن قۆچان) دا. گۆڤارا زانكۆیا نەوروز، 1(1).
• عزالدين، نهایە محمد صالح. (2024). رەنگڤەدانا گرنگترین بابەتێن هەبونگەریێ د ڕۆمانا (مرن د زەنگا ١٢ێ دا) یا نڤیسەر (كەوسەر شەوكەت). گۆڤاری زانكۆی كۆیە بۆ زانستە مرۆڤایەتی و كۆمەڵایەتیەكان، 7(2).
• عزالدين، نهایە محمد صالح. (2024). كاریگەرییا گرێیا (دیانا) یا دەروونی ل سەر ئافرەتێ: تێكستێ ڕۆمانا ”ئەسمەرا پەرپۆك” وەك نمونە. گۆڤاری زانكۆ بۆ زانستە مروڤایەتییەكان (زانكۆیا سەڵاحەددین)، 6، 163-178.
• عزالدين، نهایە محمد صالح. (2023). چاوانییا مفاوەرگرتنێ ژ نۆستالژیاییێ بۆ وەرارا تەكنیكا مۆنۆلوگێ د ڕۆمانا ستۆكهۆلمێ تە چ دیت بێژە، یا ”باڤێ نازێ” وەك نموونە.گۆڤارا زانكۆیا دهۆك، 26(2).

گرنگیێن من یێن ڤەکۆلینێ ل سەر ئەدەبێ کوردی یێ سەردەم چڕ دبن، ب تایبەتی ژی

"رۆمان"، کو ئەز وەک ئێک ژ گرنگترین جۆرێن ئەدەبی دبینم کو دشێت گوهۆڕینێن جڤاکی، رەوشەنبیری و دەروونی دناڤ جڤاکی دا دەرببڕیت. رەخنەیا رۆمانێ ستوینەکا سەرەکی یا خواندنێن منە، دگەل گرنگیدانا من ب رۆمان و چێرۆکا کورت ژبەر پەیوەندیا وان یا ئاڤاهی و هونەری ب بوارێ ئەدەبێ گێڕانەوەیێ (نەسرێ) ڤە.

ڤەکۆلینێن من ب شێوەیەکێ تایبەت تەرکیزێ دکەنە سەر خواندنا رەهەندێن جڤاکی، دەروونی و رەوشەنبیری یێن رۆمان و دەقێن ڤەگێڕانێ، هەروەسا شرۆڤەکرنا چەوانیا رەنگڤەدانا کێشە و گوهۆڕینێن جڤاکی دناڤ بەرهەمێن ئەدەبی دا، و بکارئینانا میتۆدێن رەخنەیی یێن سەردەم یێن کو ئەدەبی ب راستیێن مرۆڤایەتی و فکری ڤە گرێدەن.

هەروەسا ئەز گرنگیەکا مەزن ددەمە ئەدەبێ ژنێ و ڤەکۆلینێن فێمێنیستی و جێندەری،

چونکی ئەڤە لایەنەکێ گرنگ یێ پسپۆریا من د ناڤ رۆمانێ دا پێکدئینن. ئەز هەول ددەم وێنەیێ ژنێ و نیشاندانێن ناسنامەیا جێندەری د بەرهەمێن نڤیسەرێن کورد دا (ژن و پیاو) بخوینم، و شرۆڤەیا وان گوتارێن رەوشەنبیری و جڤاکی بکەم یێن کو دناڤ دەقێن ئەدەبی یێن هەڤچەرخ دا دهێنە دیتن.

ئەڤ گرنگیێن من، ئاراستەیا من بەرەف بکارئینانا میتۆدێن رەخنەیی یێن سەردەم د خواندنا ئەدەبێ کوردی دا نیشان ددەن، و گرێدانا دەقێن ڤەگێڕانێ ب کێشەیێن فکری، جڤاکی و رەوشەنبیری ڤە یێن کو راستی و گەشەپێدانا جڤاکی پێکدئینن.

ئەزموونا وانەگۆتنێ ل زانکۆیێ ستوینەکا سەرەکی یا گەشەپێدانا ئەکادیمی یە، کو ئالۆگۆڕەکێ فکری یێ ب بها دابین دکەت و هاریکارە د پێشخستنا پڕۆگرامێن خاندنێ و ڕێکێن وانەگۆتنێ دا. ئەڤ ئەزموونە ل چەندین دامەزراوەیێن ئەکادیمی و بوارێن جودا جودا دناڤ پشکا زمان و ئەدەبێ کوردی دا ژ سالا ٢٠١١ێ وەرە یا بەردەوامە.

کاروانێ من یێ ئەکادیمی ل کۆلیژا زانستێن مرۆڤایەتی ل زانکۆیا زاخۆ دەستپێکر، ل پشکا زمانێ کوردی، کو من وانەیێن ئەدەبێ بەراوردکاری، فۆلکلۆر و ئەدەبێ کوردی یێ هەڤچەرخ دگۆتن. هەروەسا من سەرپەرشتیا ڤەکۆلینێن قوتابیێن قۆناغا چارێ د بوارێ فۆلکلۆر و رۆمانا کوردی دا دکر. ئەڤێ قۆناغێ ب شێوەیەکێ بەرچاف پشکداری د چەسپاندنا شارەزاییا من یا ئەکادیمی دا کر د وارێ ڤەکۆلینێن ئەدەبی و رەخنەیی دا.

پاشان دناڤبەرا سالێن ٢٠١٩ و ٢٠٢٢ێ دا، من ئەزموونا خۆ یا وانەگۆتنێ ڤەگوهاستە کۆلیژا زانستێن ساخلەمیێ ل زانکۆیا دهۆکێ، ل وێرێ من وانەیا "کوردۆلۆجی" ب قوتابیێن پشکێن تاقیگەهێن پزیشکی و بێهۆشکاریێ دگۆت، ب مەرەما بوهێزکرنا ئاستێ رەوشەنبیری و زمانەوانی یێ قوتابیان د پشکێن زانستی دا. ئەڤ کاروانە ل کۆلیژا پەروەردا بنیات ل زانکۆیا دهۆکێ دناڤبەرا سالێن ٢٠٢٣ و ٢٠٢٥ێ دا بەردەوام بوو، ب رێکا گۆتنا وانەیا کوردۆلۆجی بۆ قوتابیێن پشکێن زانست و رێنماییا پەروەردەیی. ئەڤێ چەندێ دەلیڤە دا کو هەماهەنگیەکا ئەکادیمی یا بەرفرەهتر دگەل بوارێن جودا یێن پەروەردەیی هەبیت.

ژ سالا 2026ێ وەرە، ئەڤ ئەزموونە بەرفرەهتر بوویە ب رێکا گۆتنا وانەیێن رۆمان، چێرۆکا کورت و گێڕانەوەیێ (نەسرێ) بۆ قوتابیێن قۆناغا دویێ، زێدەباری پشکداریێ د چەندین چالاکییێن ئەکادیمی و رەوشەنبیری دا. ئەڤێ یەکێ هەبوونا زانستی د بوارێ ئەدەبێ ڤەگێڕانا کوردی دا بوهێزتر کریە.

ئەڤ ئەزموونا درێژ بوویە ئەگەرێ پێشخستنا شیانێن وانەگۆتنێ، بوهێزکرنا ناسنامەیا رەوشەنبیری یا کوردی د ناڤ قوتابیان دا، و پشکداری د ئاڤاکرنا گوتارەکا رەخنەیی یا سەردەم دا د بوارێن رۆمان و چێرۆکا کورت دا. هەروەسا، ئەڤێ ئەزموونێ نموونەیەکا ئەکادیمی پێشکێش کریە کو رەسەناتی و نویخوازییا میتۆدی دگەل ئێک کۆم دکەت.

سەرپەرشتیا ئەکادیمی یا پڕۆژەیێن دەرچوونێ ستوینەکا سەرەکی یا خواندنا بالا یە، وەک

پەیوەندیەکا زیندی دناڤبەرا مامۆستا و قوتابیان دا دهێتە هەژمارتن و رۆلەکێ گرنگ د

گەشەپێدانا شیانێن ڤەکۆلین و میتۆدۆلۆژی دا دگێڕیت. د ڤی وارێ دا، ئەزموونا من د

سەرپەرشتیا ئەکادیمی دا ژ سالا ٢٠١١ێ دەستپێکر، کو من تەرکیز ئێخستبوو سەر

پڕۆژەیێن قوتابیێن بەکالۆریۆسێ د بوارێ ئەدەبێ کوردی دا.

ئەڤ ئەزموونە ل کۆلیژا زانستێن مرۆڤایەتی ل زانکۆیا زاخۆ - پشکا زمانێ کوردی دەستپێکر، ل وێرێ من سەرپەرشتیا پڕۆژەیێن قوتابیێن قۆناغا چارێ دکر. ئەڤێcیەکێ دەلیڤەک دا من کو ڤەکۆلینان ل سەر بنیاتێن زانستی یێن جێگیر د ڤەکۆلینێن ئەدەبی و رەخنەیی دا ئاراستە بکەم. ئەڤ کاروانە ل زانکۆیا دهۆکێ، کۆلیژا پەروەردا بنیات بەردەوام بوو و هەتا ئەڤڕۆ ژی یێ بەردەوامە، کو ئەزموونەکا ئەکادیمی یا کەڵەکەبووی پێکدهینیت کو خزمەتا ڤەکۆلینێن زانکۆیێ دکەت.

ئەو ڤەکۆلینێن هاتینە سەرپەرشتیکردن بوارێن جودا جودا بخۆڤە دگرن، ژ وان ژی: ئەدەبێ

فۆلکلۆر ب هەمی جۆرێن خۆ ڤە وەک پەندێن پێشینان، چێرۆک و سترانێن مللی؛ ئەدەبێ

بەراوردکاری ب رێکا خواندنا پەیوەندیێن ئەدەبێ کوردی دگەل ئەدەبیاتێن دی؛ هەروەسا رۆمان و چێرۆکا کوردی و شرۆڤەکرنا ئاڤاهیێن وان یێن گێڕانەوەیی و جوانکاری. هەروەسا ئەدەبێ فێمێنیستی (ئەدەبێ ژنێ) گرنگیەکا تایبەت پێ هاتیە دان، ئەو ژی ب رێکا ڤەکۆلینان ل سەر گوتارا ئەدەبی یا ژنێ و رەهەندێن وێ یێن جڤاکی و رەوشەنبیری.

ئەڤ سەرپەرشتیا ئەکادیمی پشکداری د چاندنا هزرا رەخنەیی د ناڤ قوتابیان دا کریە، و

شیانێن وان یێن ڤەکۆلین و شرۆڤەکاریێ پێشئێخستینە، هەروەسا شیانێن وان بوهێزکرینە

د بکارئینانا میتۆدێن سەردەم دا. دیسا بوویە پالنەرەک کو قوتابی خواندنا بالا تمام بکەن و پشکداریێ د چالاکییێن ئەکادیمی و رەوشەنبیری دا بکەن.

ئەڤ ئەزموونا سەرپەرشتیێ کو پتر ژ پازدە سالان دۆم دکەت، نموونەیا پێگیریەکا ئەکادیمی یە بۆ خزمەتکرنا قوتابیان و بلندکرنا ئاستێ ڤەکۆلینێن زانستی د ئەدەبێ کوردی دا، کو ب ڤێ یەکێ پشکداریێ د پێشخستنا بزاڤا زانستی و رەوشەنبیری دا دکەت دناڤ دەزگەهێن خواندنا بالا ل هەرێما کوردستانێ دا.

کاروانێ من یێ ئەکادیمی و پیشەیی ب چالاکییەکا بەرفرەهـ د وارێن وانەگۆتنێ، کارگێڕیا زانکۆیێ، و ڤەکۆلینێن زانستی دا دهێتە نیاسین، ئەو ژی ب رێکا کارێ من ل زانکۆیا زاخۆ و زانکۆیا دهۆکێ. من پشکداری د چەندین لیژنەیێن زانستی و کارگێڕی دا کریە کو رۆل هەبوویە د پێشخستنا ژینگەها ئەکادیمی و بوهێزکرنا کارێ دامەزراوەیی دا.

چالاکییێن من یێن ئەکادیمی ل زانکۆیا زاخۆ دناڤبەرا سالێن ٢٠١٣ و ٢٠١٧ دا دەستپێکرن، کو من ئەندامیەت د لیژنا فێستیڤالا فۆلکلۆر و کەلەپوور و ئەدەبێ مللی یێ کوردی دا هەبوو ل پشکێ زمانێ کوردی. هەروەسا من پشکداری د لیژنا ڤەکۆلین و سەرپەرشتیێ و لیژنا ڤەکۆلینێن زانستی دا کر ل کۆلیژا زانستێن مرۆڤایەتی. زێدەباری ڤێ چەندێ، ئەندامێ لیژنا پەیوەندیێن نێڤدەولەتی، لیژنا ئامادەکاریا سێیەمین کۆنفرانسێ زانستی یێ زانستێن مرۆڤایەتی، و لیژنا سزادانا قوتابیان بووم ل پشکێ زمانێ کوردی.

ژ دیارترین چالاکییێن من یێن نێڤدەولەتی، پشکداریا من بوو وەک پشکەک ژ شاندێ زانکۆیا زاخۆ بۆ زانکۆیا ئەسکەندەریە/کۆلیژا زمانێن رۆژهەلاتی ل کۆمارا میسرا عەرەبی دناڤبەرا سالێن ٢٠١٣ تا ٢٠١٥ دا، کو ئەڤێ چەندێ هاریکاری د بوهێزکرنا هەماهەنگیا زانستی و رەوشەنبیری دناڤبەرا هەردوو زانکۆیان دا کر. ل سالا ٢٠١٨ێ، ئەز هاتمە ڤەگوهاستن بۆ کۆلیژا زانستێن ساخلەمیێ ل زانکۆیا دهۆکێ، ل وێرێ ژی من بەردەوامی دا چالاکییێن خۆ یێن ئەکادیمی ب رێکا ئەندامیەتێ د لیژنا سزادانا قوتابیان و لیژنا زانستی یا خواندنا بالا دا تا سالا 2020ێ. هەروەسا ئەز بەرپرسێ یەکا خواندنا بالا و کاروبارێن زانستی بووم دناڤبەرا سالێن 2019 و 2022 دا.

د وارێ دلنیاییا جۆری یا ئەکادیمی دا، من وەک هماهەنگکەرێ دلنیاییا جۆری ل پشکێ زانست ل کۆلیژا پەروەردا بنیات - زانکۆیا دهۆکێ کار کریە دناڤبەرا سالێن 2023 و 2025 دا. ل 26ێ چریا دووێ یا سالا 2025ێ، من پۆستێ هماهەنگکەرێ یەکا ڤەکۆلینێن جێندەری ل کۆلیژا پەروەردێ - زانکۆیا دهۆکێ وەرگرت، و هەتا نوکە د ڤی پۆستی دا یێ بەردەوامم.

سەبارەت ڤەکۆلینێن زانستی، من پشکداری د پێنجەمین کۆنفرانسێ نێڤدەولەتی یێ زانکۆیا نەورۆز دا کر ب هەماهەنگی دگەل دەزگەهێ (الذکوات) یێ رەوشەنبیری و هۆنەر و ئەدەبی و زانکۆیا کووفە، کو ل دهۆکێ هاتبوو ئەنجامدان ل رۆژێن(9–2024/10/10)، و من ڤەکۆلینەکا زانستی پێشکێشکر ل ژێر ناڤێ:
"واتایا جڤاکناسییا ڤێ چێرۆکێ"، کو تێدا ل دۆر رەهەندێ جڤاکی یێ ناسیاریێ (مەعریفێ) د رۆمانا کوردی دا هاتبوو ئاخفتن.

لا توجد سيرة ذاتية